Món ăn ngày Tết: Khám phá mỹ vị ba miền đậm đà bản sắc Việt

Traveloka VN
Đọc trong khoảng 6 phút
Stupa Bodhnath Kathmandu, Nepal

Tết Nguyên Đán là dịp lễ quan trọng nhất trong năm, nơi những giá trị truyền thống được tôn vinh qua từng món ăn ngày Tết đậm đà bản sắc. Mỗi vùng miền từ Bắc chí Nam lại có một thực đơn ngày Tết riêng biệt, không chỉ để no lòng mà còn gửi gắm những ước nguyện về một năm mới thịnh vượng, an khang. Từ những đĩa đồ ăn ngày Tết cầu kỳ của người Hà Nội đến sự phóng khoáng trong mâm cỗ phương Nam, tất cả tạo nên một bức tranh ẩm thực đa diện. Dịp Tết Bính Ngọ 2026 này, hãy cùng Traveloka khám phá hành trình phong vị này để hiểu vì sao ẩm thực Việt luôn có sức hút mãnh liệt với du khách gần xa trong mỗi dịp xuân về.

1. Món ngon ngày Tết Miền Bắc: Sự tinh tế trong từng quy chuẩn cổ truyền

Trong văn hóa phương Bắc, món ăn ngày Tết miền Bắc luôn đề cao sự hài hòa và tinh tế. Mâm cỗ thường tuân thủ quy tắc "4 bát 4 đĩa" hoặc "6 bát 6 đĩa" tượng trưng cho tứ trụ hay sự phát tài. Người dân ưu tiên sự hài hòa về màu sắc và hương vị để tạo nên một thực đơn ngày Tết đủ đầy, sang trọng. Bên cạnh các món mặn, nhiều gia đình hiện đại cũng bổ sung thêm các món chay ngày Tết thanh đạm để cầu bình an. Sự kết hợp giữa thịt thà béo ngậy và rau củ thanh mát chính là nét đặc trưng giúp mâm cỗ Tết miền Bắc không bao giờ lỗi thời.

Thực đơn món ngon ngày Tết miền Bắc tiêu biểu:

1.
Bánh chưng: Linh hồn của ngày Tết với lớp lá dong xanh mướt bao bọc gạo nếp dẻo thơm, nhân đậu xanh bùi và thịt mỡ béo ngậy. Khi thưởng thức, vị dẻo của nếp quyện cùng vị ngọt của mật mía tạo nên một cảm giác ấm áp khó tả.
2.
Thịt đông: Một món ăn "kỳ diệu" chỉ có trong tiết trời se lạnh phương Bắc. Khi áp dụng đúng cách nấu thịt đông miền Bắc, lớp nhựa từ bì heo sẽ đông lại trong veo như thạch, tan chảy ngay trên đầu lưỡi khi ăn cùng cơm nóng.
3.
Dưa hành: Những củ hành trắng ngần, giòn tan với vị chua thanh kích thích vị giác. Đây là "trợ thủ" đắc lực giúp giải ngấy cho các món ngon ngày Tết nhiều đạm.
4.
Canh măng khô hầm chân giò: Những miếng măng lưỡi lợn dày được hầm kỹ cùng chân giò cho đến khi mềm sần sật. Món chân giò nấu măng này có nước dùng ngọt thanh, là hương vị gây thương nhớ cho những người con xa quê.
5.
Nem rán (Chả giò): Lớp vỏ đa nem giòn rụm bao bọc nhân thịt, mộc nhĩ và miến dong. Tiếng giòn tan của nem rán luôn khiến không khí bữa cơm tất niên thêm phần rộn rã.
6.
Gà luộc lá chanh: Những con gà ta da vàng óng, thịt ngọt dai được rắc thêm lá chanh thái chỉ thơm lừng. Đĩa gà luộc luôn chiếm vị trí trang trọng nhất trên mâm cỗ.
7.
Giò thủ (Giò xào): Sự kết hợp giữa tai heo, mũi heo và mộc nhĩ tạo nên độ giòn sần sật thú vị. Cách làm giò xào khéo léo giúp miếng giò chắc nịch, thơm mùi tiêu sọ.
8.
Xôi gấc: Màu đỏ rực rỡ của gấc không chỉ làm đẹp mâm cỗ mà còn là biểu tượng của sự may mắn, thịnh vượng cho gia chủ.
9.
Canh bóng thả: Bát canh thanh tao với những miếng bóng bì mỏng manh như cánh hoa, nấu cùng mọc và tôm khô tạo nên hương vị thanh khiết.
10.
Chè kho: Món tráng miệng đậm đà vị đậu xanh và gừng, giúp làm ấm cơ thể trong những ngày đầu xuân mưa phùn.

2. Món ngon ngày Tết Miền Trung: Hương vị đậm đà và sự chân phương

Nếu miền Bắc trọng hình thức thì món ngon ngày Tết miền Trung lại tập trung vào sự đậm đà và khả năng bảo quản lâu. Do đặc thù khí hậu, người dân miền Trung thường chế biến các món ngâm mắm hoặc đồ khô để có thể dùng trong nhiều ngày xuân. Thực đơn ngày Tết nơi đây là sự giao thoa giữa nét vương giả của cung đình Huế và sự dân dã của dải đất duyên hải, tạo nên một phong vị mặn mà, cay nồng khó quên.

Thực đơn món ngon ngày Tết miền Trung bạn nhất định phải thưởng thức một lần:

1.
Bánh tét: Những đòn bánh dài chắc tay, nhân đậu thịt đậm đà, được gói ghém cẩn thận bằng lá chuối xanh.
2.
Dưa món: Sự kết hợp rực rỡ của su hào, cà rốt, đu đủ phơi khô ngâm trong nước mắm đường. Biết cách muối dưa món chuẩn xác sẽ giúp rau củ giữ được độ giòn rôm rốp dù để qua rằm tháng Giêng.
3.
Thịt heo/bò ngâm nước mắm: Từng lát thịt thái mỏng, thấm đẫm vị mặn ngọt của nước mắm cốt, rất hợp để cuốn bánh tráng cùng rau sống.
4.
Bắp bò kho mật mía: Vị ngọt thanh của mật mía quyện với mùi gừng, sả thơm nồng tạo nên sức hấp dẫn khó cưỡng.
5.
Chả bò Đà Nẵng: Miếng chả hồng hào, thơm mùi tiêu đen và có độ ngọt tự nhiên từ thịt bò tươi chọn lọc.
6.
Tôm chua xứ Huế: Vị chua cay nồng nàn đặc trưng của đất Cố đô, là món ăn kèm lý tưởng với thịt ba chỉ luộc.
7.
Nem chua: Đặc sản từ Thanh Hóa hay Bình Định với vị chua thanh, dai giòn, là món nhắm không thể thiếu trong các cuộc vui.
8.
Bánh thuẫn: Món bánh nướng thơm nức mùi trứng, hình dáng như những bông hoa mai đang nở rộ đón xuân.
9.
Tré: Làm từ tai heo và thính gạo, mang vị chua nhẹ và thơm mùi riềng, là đặc sản nhắm rượu nức tiếng.
10.
Canh miến lòng gà: Bát canh ấm nóng, thanh nhẹ giúp làm dịu vị giác sau khi thưởng thức các món ăn mặn.

3. Món ăn ngày Tết Miền Nam: Phóng khoáng và ngọt ngào vị đất phương Nam

Người miền Nam ưu tiên các món ăn mang ý nghĩa cầu chúc sự may mắn và hương vị ngọt ngào từ nước dừa. Mâm cỗ phương Nam không quá gò bó theo quy tắc nhưng lại vô cùng phong phú về chủng loại, phản ánh sự trù phú của vùng đất sông nước. Các món ăn ngày Tết tại đây thường có xu hướng béo ngậy, ngọt thanh và rất dễ ăn, phù hợp với không khí rộn ràng của những buổi tụ tập bạn bè, người thân.

Thực đơn món ngon ngày Tết miền Nam nhà nhà đều có mỗi dịp xuân về:

1.
Thịt kho hột vịt (Thịt kho tàu): Những miếng thịt vuông vức đi kèm quả trứng tròn trịa, tượng trưng cho sự vẹn toàn, "mẹ tròn con vuông".
2.
Canh khổ qua nhồi thịt: Một món ăn mang ý nghĩa tinh thần to lớn: mong ước mọi nỗi khổ cực của năm cũ đều trôi qua.
3.
Tai heo ngâm chua ngọt: Độ giòn sần sật kết hợp vị chua ngọt hài hòa, đây là món ăn "giải vây" tuyệt vời cho mâm cỗ nhiều mỡ.
4.
Trứng bắc thảo: Thường được trình bày đẹp mắt cùng tôm khô, tạo nên một đĩa đồ nguội đủ sắc, đủ vị.
5.
Củ kiệu tôm khô: Món khai vị kinh điển với vị chua ngọt của kiệu và vị mặn mòi của tôm. Sự kết hợp giữa tôm khô củ kiệu chính là biểu tượng của ngày xuân Nam Bộ.
6.
Lạp xưởng: Được chiên bằng nước dừa tạo nên lớp vỏ bóng bẩy, thơm lừng mùi rượu mai quế lộ.
7.
Gỏi ngó sen tôm thịt: Sự kết hợp thanh mát của ngó sen, tôm tươi và thịt heo, giúp thanh lọc cơ thể trong những ngày tiệc tùng liên miên.
8.
Dưa giá: Làm từ giá đỗ, hẹ và cà rốt, món này ăn kèm thịt kho tàu là một sự kết hợp hoàn hảo để chống ngấy.
9.
Bánh tét chuối / Bánh tét nhân hạt điều: Những biến tấu hiện đại mang vị ngọt bùi, thể hiện sự sáng tạo vô biên của người dân miền Tây.
10.
Phá lấu: Món ăn chơi quen thuộc thường xuất hiện trong các buổi tụ tập bạn bè, mang đậm chất dân dã, thân tình.

Bí quyết chế biến thực đơn món ăn ngày Tết chuẩn vị

Để mâm cỗ gia đình thêm phần đặc sắc, hãy cùng tham khảo các bí quyết thực hiện những món ăn truyền thống dưới đây:

Cách nấu thịt đông miền Bắc: Chọn thịt chân giò và bì heo thật sạch. Bí quyết của cách nấu thịt đông chuẩn vị là hầm lửa nhỏ để nước dùng trong vắt, sau đó để nguội tự nhiên hoặc cho vào ngăn mát tủ lạnh.
Cách làm giò xào: Tai heo, lưỡi heo sau khi sơ chế sạch sẽ được xào cùng mộc nhĩ, hạt tiêu cho đến khi săn lại và tiết ra nhựa. Sau đó, cho vào khuôn ép thật chặt khi còn nóng để miếng giò chắc và không bị bở.
Cách muối hành & Cách làm củ kiệu: Hành và kiệu cần được ngâm nước vo gạo để bớt hăng. Khi muối, nên dùng nước mắm đường hoặc giấm đường nấu sôi để nguội, giúp món ăn giòn lâu và không bị nổi váng.
Cách muối dưa món: Rau củ cần được phơi héo dưới nắng trước khi ngâm vào hỗn hợp nước mắm đường đậm đặc, tạo nên độ giòn sần sật đặc trưng.
Cách làm mứt gừng: Gừng được thái lát mỏng, luộc qua để bớt cay rồi sên cùng đường trên lửa nhỏ cho đến khi kết tinh trắng xóa bao quanh từng lát gừng.
Bí quyết chân giò nấu măng: Măng khô cần được ngâm nhiều ngày và luộc nhiều lần để loại bỏ vị đắng. Khi nấu, xào măng cho thấm gia vị trước khi cho vào hầm cùng chân giò đã được ninh mềm.

Lời kết

Mỗi món ăn ngày Tết đều chứa đựng một câu chuyện văn hóa và lòng hiếu kính hướng về tổ tiên. Việc chuẩn bị một thực đơn ngày Tết đủ đầy chính là cách chúng ta giữ gìn hồn cốt dân tộc. Dù bạn yêu thích hương vị miền Bắc tinh tế hay miền Nam ngọt ngào, hãy để những chuyến đi giúp bạn trải nghiệm sâu sắc hơn nền ẩm thực nước nhà.

Để hành trình khám phá Tết ba miền thêm trọn vẹn và tiết kiệm, bạn đừng quên săn ngay mã giảm giá Traveloka. Traveloka không chỉ giúp bạn đặt vé máy bay về quê sum vầy mà còn cung cấp đa dạng lựa chọn phòng khách sạnvé vui chơi trải nghiệm văn hóa đặc sắc. Chúc bạn có một mùa Tết tràn đầy hương vị và niềm vui!

Trong bài viết này

• 1. Món ngon ngày Tết Miền Bắc: Sự tinh tế trong từng quy chuẩn cổ truyền
• Thực đơn món ngon ngày Tết miền Bắc tiêu biểu:
• 2. Món ngon ngày Tết Miền Trung: Hương vị đậm đà và sự chân phương
• Thực đơn món ngon ngày Tết miền Trung bạn nhất định phải thưởng thức một lần:
• 3. Món ăn ngày Tết Miền Nam: Phóng khoáng và ngọt ngào vị đất phương Nam
• Thực đơn món ngon ngày Tết miền Nam nhà nhà đều có mỗi dịp xuân về:
• Bí quyết chế biến thực đơn món ăn ngày Tết chuẩn vị
• Lời kết
Khách sạn
Vé máy bay
Things to Do
Luôn biết thông tin mới nhất
Đăng ký nhận bản tin của chúng tôi để biết thêm các khuyến nghị về du lịch và phong cách sống cũng như các chương trình khuyến mãi thú vị.
Đăng ký