Trong thế giới ẩm thực Nhật Bản đầy màu sắc và tinh tế, nếu Sushi là đại diện cho sự tươi ngon của biển cả, thì Mochi chính là biểu tượng cho sự ngọt ngào, mềm mại và may mắn của đất trời. Những chiếc bánh gạo nhỏ xinh, dẻo thơm không chỉ là món tráng miệng làm say lòng thực khách mà còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc trong văn hóa xứ Phù Tang, đặc biệt là vào những dịp lễ Tết. Vậy bánh mochi là gì? Mochi được làm từ đâu? Ở đâu bán mochi ngon? Cùng Traveloka tìm hiểu trong bài viết sau nhé!

Mochi là một loại bánh tráng miệng truyền thống của Nhật Bản, được làm từ gạo nếp dẻo (gạo Mochigome) và có nhân ngọt. Gạo được nấu chín, sau đó giã nhuyễn trong cối cho đến khi tạo thành một khối bột trắng ngần, dẻo mịn và có độ kết dính cao. Tuy nhiên, định nghĩa đơn giản này chưa thể lột tả hết được vị thế của Mochi trong lòng người dân Nhật Bản. Trong ẩm thực Nhật Bản, Mochi được xem là "thức ăn của các vị thần", là biểu tượng của sự may mắn, thịnh vượng và trường thọ. Hình dáng tròn trịa của bánh tượng trưng cho sự viên mãn, sung túc, vì thế nó là món ăn không thể thiếu trong dịp Tết Oshogatsu (Tết Dương lịch) hay các lễ hội quan trọng. Cảm giác khi cắn vào một miếng Mochi là sự hòa quyện giữa độ dai dai, dẻo dẻo đặc trưng mà người Nhật gọi là "mochi-mochi", cùng vị ngọt thanh tao tan chảy nơi đầu lưỡi.

Khi đi du lịch Nhật Bản, bạn sẽ ngạc nhiên khi biết Mochi không chỉ có một loại, mà là cả một vũ trụ bao la với hàng trăm biến thể khác nhau. Vậy Mochi là đặc sản vùng nào? Thực tế, mỗi vùng miền ở Nhật Bản đều có những loại Mochi đặc trưng riêng, phản ánh sản vật địa phương. Ví dụ, vùng Tohoku nổi tiếng với Zunda Mochi - bánh nếp phủ lớp sốt đậu nành non (edamame) nghiền ngọt bùi, có màu xanh ngọc bích tuyệt đẹp. Hay khi đến tỉnh Mie, bạn không thể bỏ qua Akafuku Mochi, loại bánh có hình dáng như dòng nước chảy với lớp đậu đỏ sên mịn phủ bên ngoài bột nếp trắng, tượng trưng cho dòng sông Isuzu linh thiêng. Ở Kyoto, Yatsuhashi (một dạng Mochi cán mỏng hình tam giác nhân đậu đỏ và quế) lại là món quà lưu niệm kinh điển mà bất cứ ai cũng phải mua về.

Xét về các loại Mochi phổ biến trên toàn quốc, cái tên đầu tiên phải nhắc đến là Daifuku (Đại Phúc). Đây là loại Mochi tròn, nhân đậu đỏ ngọt (anko), thường có màu trắng hoặc hồng nhạt. Một biến thể hiện đại nổi tiếng toàn cầu của Daifuku chính là Ichigo Daifuku (Mochi dâu tây), nơi vị chua ngọt tươi mát của quả dâu tây nguyên trái được bao bọc bởi lớp đậu đỏ và vỏ bánh mềm mại. Ngoài ra còn có Kusa Mochi (Mochi ngải cứu) với màu xanh đậm và hương thơm thảo mộc đặc trưng; Kinako Mochi được lăn qua bột đậu nành rang thơm lừng; hay Warabi Mochi - một loại "Mochi" mùa hè làm từ tinh bột dương xỉ, trong veo, mát lạnh như thạch. Sự đa dạng này khiến Mochi không bao giờ gây nhàm chán và luôn là niềm cảm hứng bất tận cho những tín đồ hảo ngọt.

Để tạo ra một chiếc bánh Mochi hoàn hảo, mang đậm tinh hoa ẩm thực Nhật Bản, việc tuyển chọn nguyên liệu là yếu tố quan trọng. Người Nhật vốn nổi tiếng với sự tỉ mỉ và tôn trọng hương vị nguyên bản, và triết lý này cũng được áp dụng triệt để trong việc làm Mochi. Mặc dù công thức có vẻ đơn giản, nhưng chính chất lượng của từng thành phần mới là thứ quyết định đẳng cấp của món ăn. Không phải loại gạo nào cũng làm được bánh, và không phải loại đậu nào cũng tạo ra được nhân bánh ngon.

Nguyên liệu quan trọng nhất của món bánh này chính là gạo nếp Mochigome. Khác với các loại gạo nếp thông thường, Mochigome là loại gạo hạt ngắn, tròn, có màu trắng đục và độ dẻo, độ kết dính cực cao khi nấu chín. Loại gạo này có hàm lượng amylopectin gần như tuyệt đối, giúp bánh có độ dai (chewy) đặc trưng mà không bị cứng khi để nguội. Khi đi du lịch Nhật Bản vào mùa thu hoạch, bạn sẽ thấy những cánh đồng lúa Mochigome vàng óng, được nông dân chăm sóc kỹ lưỡng. Nước dùng để nấu gạo và ngâm gạo cũng phải là nguồn nước tinh khiết, ngọt lành, bởi nó ảnh hưởng trực tiếp đến độ trắng và hương vị của vỏ bánh.

Thành phần thứ hai không thể thiếu là đậu đỏ Azuki để làm nhân Anko. Đậu đỏ Azuki hạt nhỏ, vỏ mỏng, khi ninh nhừ sẽ bở tơi và có vị ngọt bùi tự nhiên. Có hai loại nhân đậu đỏ chính: Tsubuan (đậu đỏ còn nguyên vỏ hoặc nghiền sơ, giữ lại chút lợn cợn của hạt đậu) và Koshian (đậu đỏ đã được lọc bỏ vỏ, sên mịn như kem). Việc sên nhân đậu đỏ là cả một nghệ thuật, đòi hỏi sự kiên nhẫn để đường phèn tan chảy, hòa quyện vào đậu mà không làm mất đi mùi thơm đặc trưng. Bên cạnh đậu đỏ, các loại nhân hiện đại như kem tươi (trong Mochi kem), trà xanh (Matcha), mè đen, khoai môn hay trái cây tươi cũng được sử dụng rộng rãi, mang lại sự phong phú cho món ăn Nhật Bản này.

Ngoài ra, các nguyên liệu tạo màu và hương vị tự nhiên cũng đóng vai trò quan trọng. Bột Kinako (bột đậu nành rang) màu vàng nâu, có mùi thơm như hạt dẻ nướng, thường được dùng để lăn bên ngoài bánh. Bột Matcha cao cấp từ vùng Uji hoặc Shizuoka mang lại vị đắng nhẹ thanh tao, cân bằng với vị ngọt của nhân. Lá ngải cứu (Yomogi) tươi được giã nhuyễn trộn vào bột để làm Kusa Mochi, mang lại màu xanh thẫm và hương thảo dược tốt cho sức khỏe. Thậm chí, lá hoa anh đào muối hay lá sồi cũng được dùng để bọc bên ngoài bánh (như trong Sakura Mochi hay Kashiwa Mochi), vừa tạo mùi thơm, vừa là nét đẹp văn hóa tinh tế theo mùa. Tất cả những nguyên liệu này hòa quyện vào nhau, tạo nên một tổng thể hương vị vừa mộc mạc, vừa sang trọng.

Thưởng thức Mochi không chỉ là việc ăn một món bánh ngọt, mà là một trải nghiệm văn hóa đầy thi vị. Người Nhật có những quy tắc và thói quen riêng khi thưởng thức món ăn này để cảm nhận trọn vẹn hương vị và ý nghĩa của nó. Tùy vào loại Mochi và thời điểm trong năm mà cách thưởng thức sẽ có những nét khác biệt, nhưng tựu trung lại, sự tinh tế và chậm rãi luôn được đặt lên hàng đầu.

Trong các buổi tiệc trà (Chanoyu) hoặc đơn giản là giờ giải lao (Oyatsu), Mochi (thường là loại Namagashi - bánh kẹo ướt) luôn được phục vụ kèm với trà xanh nóng, đặc biệt là Matcha. Vị đắng chát nhẹ, ấm nóng của trà xanh là "cặp bài trùng" hoàn hảo để trung hòa vị ngọt đậm đà của nhân đậu đỏ và độ dẻo của vỏ bánh nếp. Cách ăn đúng điệu là bạn dùng chiếc nĩa nhỏ bằng tre hoặc gỗ (kuromoji) để xắn bánh thành từng miếng nhỏ vừa ăn. Đừng bao giờ cắn trực tiếp cả chiếc bánh lớn nếu bạn đang trong một không gian trang trọng. Hãy nhâm nhi một ngụm trà, ăn một miếng bánh nhỏ, để vị ngọt tan dần trong miệng rồi lại tráng lại bằng ngụm trà. Đó là cách người Nhật tận hưởng sự thanh tịnh giữa cuộc sống hối hả.

Vào dịp Tết Dương lịch (Oshogatsu), cách thưởng thức Mochi lại mang màu sắc lễ nghi. Người Nhật có món súp Ozoni - món canh truyền thống ăn vào sáng mùng 1 Tết, trong đó nhất định phải có những miếng Mochi nướng hoặc ninh mềm. Mỗi vùng miền lại có cách nấu Ozoni khác nhau (nước dùng trong hoặc súp miso trắng, bánh hình vuông hoặc tròn), nhưng ý nghĩa cầu mong một năm mới dẻo dai, bền bỉ như Mochi là không đổi. Ngoài ra, loại Mochi cứng (Kiri Mochi) thường được nướng trên vỉ cho đến khi phồng lên, lớp vỏ ngoài giòn rụm, bên trong kéo sợi dẻo thơm, sau đó chấm với nước tương (shoyu) pha đường và cuộn với lá rong biển khô (nori). Món này gọi là Isobe Maki, một món ăn vặt mặn ngọt cực kỳ hấp dẫn trong những ngày đông lạnh giá.

Nếu bạn đã trót yêu hương vị của Mochi nhưng chưa có dịp quay lại Nhật Bản, đừng lo lắng! Bạn hoàn toàn có thể tự tay làm ra những chiếc bánh Daifuku mềm dẻo ngay tại gian bếp của mình. Mặc dù quy trình truyền thống đòi hỏi việc giã gạo (Mochitsuki) rất công phu, nhưng với các nguyên liệu hiện đại như bột gạo nếp, việc làm Mochi trở nên đơn giản và nhanh chóng hơn rất nhiều. Đây là công thức làm Daifuku Mochi nhân đậu đỏ cơ bản, giúp bạn mang hương vị ẩm thực Nhật Bản về nhà.

Chuẩn bị nguyên liệu (cho khoảng 6-8 chiếc bánh):

Các bước thực hiện:

Vậy là bạn đã hoàn thành! Bánh Mochi tự làm ngon nhất là ăn trong ngày, bảo quản ở nhiệt độ phòng thoáng mát. Cảm giác tự tay nhào nặn và thưởng thức thành quả dẻo thơm chắc chắn sẽ là một kỷ niệm thú vị.

Hành trình du lịch Nhật Bản sẽ thiếu đi một mảnh ghép ngọt ngào nếu bạn bỏ qua cơ hội ghé thăm những cửa hàng Mochi lâu đời. Tại đây, Mochi không chỉ là món ăn, mà là di sản được gìn giữ qua nhiều thế hệ nghệ nhân. Dưới đây là danh sách những "thánh địa" Mochi mà bạn nên lưu lại trong bản đồ ẩm thực của mình.

1. Nakatanidou (Nara) Nổi tiếng toàn thế giới với những video triệu view về kỹ thuật giã bánh tốc độ cao (mochitsuki), Nakatanidou là điểm đến không thể bỏ lỡ khi đến cố đô Nara.

2. Demachi Futaba (Kyoto) Nếu bạn thấy một hàng người xếp hàng rồng rắn uốn lượn bên bờ sông Kamo ở Kyoto, đó chính là hàng người đợi mua Mochi tại Demachi Futaba. Được thành lập từ năm 1899, đây là một trong những tiệm bánh kẹo truyền thống (Wagashi) danh tiếng nhất cố đô.

3. Gion Tokuya (Kyoto) Nằm trên con phố Hanamikoji lãng mạn ở quận Gion, Gion Tokuya là nơi để bạn thưởng thức Mochi trong một không gian trà quán sang trọng và yên tĩnh.

Nếu là một người đam mê khám phá và thưởng thức ẩm thực Nhật Bản, bạn đừng quên tham khảo ngay vé máy bay đi Osaka, khách sạn Kyoto cùng những vé vui chơi Kyoto đầy thú vị để chuẩn bị cho chuyến đi sắp tới nhé. Cứ lên plan trước rồi săn mã giảm giá Traveloka để có deal hời rồi mình cứ thế cất cánh thôi! Chúc cho mọi người sẽ sớm có được cho mình những chuyến đi tới những thành phố mới cùng nhiều kỷ niệm thật đẹp nhé.

Mỗi cửa hàng đều mang một câu chuyện và hương vị riêng, góp phần tô điểm cho bức tranh đa sắc của thế giới Mochi. Hãy đến và cảm nhận, để thấy rằng đằng sau chiếc bánh nhỏ bé là cả một bầu trời văn hóa và tâm huyết của người Nhật. Hy vọng bài viết này sẽ giúp chuyến hành trình khám phá ẩm thực Nhật Bản của bạn thêm phần trọn vẹn và đáng nhớ. Và nếu có dự định đi du lịch xứ sở hoa anh đào thì hãy để người bạn Traveloka cùng bạn vi vu mọi nơi từ vé máy bay, vé xe khách, phòng khách sạn đến các tour du thuyền và tour du lịch, vé tham quan, vé vui chơi giải trí Traveloka Xperience. Đặc biệt, các mã giảm giá Traveloka sẽ giúp chuyến đi của bạn thêm tiết kiệm. Săn ngay cùng Traveloka nhé!